Nieregularnie dostarczana witamina D do organizmu, to zjawisko powszechnie obserwowane w populacji ogólnej i jest niezależne od miejsca zamieszkania, rasy, płci oraz wieku. Zagadnienie to może dotyczyć nawet 90% Polaków.1 Z tego powodu coraz więcej osób decyduje się na wzbogacenie swojej diety w produkty, które stanowią źródła witaminy D oraz przyjmowanie dodatkowych porcji w postaci suplementu diety.
Witamina D – zapotrzebowanie i porcjowanie
Zanim dobierzemy swoją dodatkową dzienną porcję witaminy D, warto wziąć pod uwagę kilka czynników takich jak: szerokość geograficzna, pora roku i związane z tym nasłonecznienie, masa ciała, dieta oraz tryb życia. To może pomóc w dopasowaniu indywidualnej porcji suplementu.2 Pamiętajmy, że główne źródło witaminy D w organizmie, to własna produkcja, która zachodzi pod wpływem światła słonecznego – stąd częste stwierdzenie, że witamina D to „witamina słońca”. Warto również wspomnieć o kolejnym źródle, jakim jest pożywienie. Często zastanawiamy się, w jakich produktach jest witamina D, a odpowiedź na to pytanie jest bardzo prosta. Źródła witaminy D3 w pożywieniu to przede wszystkim tłuste ryby morskie, tran oraz suszone na słońcu grzyby.2
Suplementacja witaminy D u dorosłych
Jak wspomniano powyżej, dzienna suplementacja witaminy D może zależeć od szeregu czynników. U osób dorosłych przebywających na słońcu z odkrytymi przedramionami i podudziami przez co najmniej 15 minut dziennie w godzinach 10:00-15:00 bez kremów z filtrem w okresie od maja do września suplementacja nie jest konieczna. Natomiast, jeżeli powyższe warunki nie są spełniane, to zalecana jest suplementacja witaminy D w porcji 800-2000 IU/dobę, w zależności od masy ciała i podaży w diecie, przez cały rok.3
Seniorzy w wieku 65-75 lat oraz osoby z ciemną karnacją mają zmniejszoną skuteczność syntezy skórnej i mogą przyjmować suplementy przez cały rok w porcji 800-2000 IU/dobę, w zależności od masy ciała i podaży witaminy D w diecie. W przypadku osób starszych, które ukończyły 75 lat oprócz zmniejszonej syntezy skórnej pod uwagę warto wziąć potencjalnie obniżoną absorpcję z przewodu pokarmowego oraz zmieniony metabolizm tego związku. Z tego względu zalecana suplementacja witaminy D wynosi wtedy 2000-4000 IU/dobę w zależności od masy ciała i podaży w diecie.4
Suplementacja witaminy D u dzieci
Witamina D dla noworodka może być podawana już od pierwszego dnia życia. Aczkolwiek warto zaznaczyć, że suplementacja witamin u niemowląt powinna być dobrana ze względu na rodzaj karmienia. W przypadku karmienia piersią zalecane jest podawanie porcji, która wynosi 400 IU/dobę. Dodatkowo, rekomenduje się zwiększenie porcji do 800 IU/dobę u wcześniaków, aż do uzyskania skorygowanego wieku 40 tygodni. Suplementacja witaminy D w przypadku dzieci i młodzieży do 18 roku życia waha się od 600-1000 UI/dobę od października do marca i zależy od wspomnianych wcześniej czynników, takich jak tryb życia oraz masa ciała. Warto przypomnieć przy tym, iż w przypadku niewystarczającej ekspozycji na słońce suplementowanie związku można kontynuować przez cały rok.3 Suplementy z witaminą D to sposób na wsparcie naszego organizmu, kiedy ekspozycja na słońce jest ograniczona, a dobranie odpowiedniej diety sprawia nam trudności.
A/07/2022/66e
[1] Zasady suplementacji i leczenia witaminą D – nowelizacja 2018 r., s. 533.
[2[ Aleksandra Miętka, Witamina D. Właściwości i działanie, https://www.woia.pl/dat/attach//1229_witamina-d—wlasciwosci-i-dzialanie—mgr-aleksandra-mietka.pdf (dostęp: 10.01.2023), s. 10-11.
[3] Zasady suplementacji i leczenia witaminą D – nowelizacja 2018 r., s. 534.
[4] Krzysztof Buczkowski i in., Wytyczne dla lekarzy rodzinnych dotyczące suplementacji witaminy D, https://journals.viamedica.pl/forum_medycyny_rodzinnej/article/view/34726 (dostęp 11.01.2023), s. 57.
